ethics-in-everyday-life-stc.blogspot.com

         อริสโตเติลเห็นว่าชีวิตที่ดี (หรือ “ ความสุข ” หรือ “ ความเจริญงอกงาม ”) เป็นสิ่งที่มีค่าในตนเอง และคุณค่าของสิ่งต่างๆ ขึ้นอยู่กับการดำเนินไปตามธรรมชาติของตน ชีวิตที่ดีจึงไม่ใช่ภาวะแต่เป็นกิจกรรม ( activity) ที่เกิดจากการปฏิบัติตามธรรมชาติอันเป็นลักษณะเฉพาะของมนุษย์ อันได้แก่ เหตุผล ด้วยเหตุนี้ จึงกล่าวได้ว่าชีวิตที่ดีคือชีวิตที่มีคุณธรรม เนื่องจากคุณธรรมคือความเป็นเลิศ ( excellence) ในการนำธรรมชาตินั้นมาปฏิบัติ เนื่องจากเหตุผลของมนุษย์นั้นประกอบด้วยสองส่วนได้แก่ ด้านปฏิบัติ ( practical) และด้านทฤษฎี ( theoretical) คุณธรรมจึงสามารถแบ่งเป็นสองด้านเช่นกัน อย่างไรก็ตาม คุณธรรมที่เกี่ยวกับกิจกรรมของเหตุผลด้านปฏิบัติอันเรียกว่า “ คุณธรรมเชิงจริยธรรม ”(moral virtue) นั้นมีลักษณะแตกต่างจากคุณธรรมที่เกี่ยวกับกิจกรรมของเหตุผลด้านทฤษฎี หรือ “ คุณธรรมเชิงสติปัญญา ” (intellectual virtue) กล่าวคือ คุณธรรมเชิงสติปัญญานั้นสามารถสั่งสอนกันได้โดยตรง แต่การจะเรียนรู้คุณธรรมเชิงจริยธรรมนั้น บุคคลต้องลงมือปฏิบัติด้วยตนเองจนกระทั่งเกิดเป็นคุณลักษณะของตน   ...

จริยศาสตร์คืออะไร คำว่า “ จริยศาสตร์ ” เป็นคำศัพท์สันสกฤต แยกออกได้เป็น 2 คำ คือ จริยะ แปลว่า ความประพฤติ และคำว่า ศาสตร์ แปลว่า ความรู้ หรือ วิชาจริยศาสตร์จึงมีความหมายว่า วิชาที่ว่าด้วยความประพฤติ    แปลมาจากศัพท์ภาษาอังกฤษว่า   Ethics    ซึ่งมาจากคำในภาษากรีกว่า   Peri ethikes  โดยมีรากศัพท์มาจากคำว่า   Ethos  แปลว่า ขนบธรรมเนียม ภาษาละตินทับศัพท์กรีกว่า   Ethica  แปลว่า จริยศาสตร์ มีชื่อเรียกหลายอย่าง เช่น Moral Philosophy ปรัชญาศีลธรรม Ethical Philosophy ปรัชญาจริยะ ดังนั้น สรุปว่า จริยศาสตร์ เป็นวิชาที่ว่าด้วยความดี ความชั่ว ความถูก ความผิด สิ่งที่ควรเว้น สิ่งที่ควรทำ     หมายถึง   The science of morals ; the principles of morality ; rules of conduct and behaviour    แปลว่า     ศาสตร์ที่ว่าด้วยศีลธรรม หลักศีลธรรม กฎที่ว่าด้วยความประพฤติและพฤติกรรม ปัญหาพื้นฐานที่สำคัญของจริยศาสตร์เป็นอย่างไร      1. อะไรคือความดีซึ่งเป็นเป้าหมายสูงสุดของชีวิตมนุษย์ ? ...

     อาชีพต่าง ๆ จะเป็นอาชีพที่ไร้ค่าและปราศจากเกียรติยศ ถ้าอาชีพนั้น ๆ ไร้ซึ่งจรรยาบรรณ จรรยาบรรณคือระเบียบวินัยในอาชีพนั้น ๆ   การประยุกต์จริยศาสตร์มาใช้ในชีวิตประจำวัน   1.   การใช้ปัญญาเลือกสรรสิ่งที่เป็นประโยชน์ ทัศนะทางจริยศาสตร์มีแต่ความขัดแย้งกันตลอด ดังนั้น สำหรับผู้ฉลาดต้องรู้จักใช้ปัญญาเลือกแนวคิดต่าง ๆ มาใช้ให้เหมาะสมแก่สถานการณ์ ในบางกรณีเราก็ต้องยึดหลักการเหมือนค้านท์ มิฉะนั้นจะทำให้เราเป็นคนหลักลอยหาอุดมการณ์ไม่ได้ แต่ในบางสถานการณ์เราก็ต้องยึดหลักประโยชน์นิยมเหมือนในกรณีของเซอร์วินสตัน เชอร์ชิลล์ มิเช่นนั้น เราคงจะหาทางออกจากปัญหาไม่ได้ เราไม่ได้เป็นคนกระล่อนกลิ้งกลอกหลอกลวง หรือเป็นพวกมะกอก 3 ตระกร้าปาไม่ถูก แต่เราเป็นผลผลิตจากวิวัฒนาการอันยาวนานทางสติปัญญา ทำให้เรารู้จักเลือกสรรแต่สิ่งที่เป็นประโยชน์ให้แก่ตนเองและมนุษยชาติได้ 2.   ทำให้ได้เรียนรู้แนวคิดที่เป็นประโยชน์ของมนุษย์ตั้งแต่อดีตถึงปัจจุบัน จากการศึกษาแนวคิดทางจริยศาสตร์ที่ผ่านมาทำให้เราทราบว่า แนวคิดที่คนในปัจจุบันนี้ถกเถียงกันในเรื่องความดีความชั่วนั้นไม่ใช่เรื...

ผลประโยชน์ที่ขัดแย้งกัน ทั้งทางกฏหมายและทางศีลธรรม                              ที่ตั้งแห่งการตัดสินทางศีลธรรมนั้น พอสรุปได้ว่าในกรณีที่เจตนาและผลเกิดขัดแย้งกัน เราถือเอาเจตนาเป็นเครื่องตัดสินความผิดถูกทางศีลธรรม              เจตนา หรือความตั้งใจอย่างเดียวเท่านั้นหรือที่เป็นที่ตั้งแห่งการตัดสินทางศีลธรรม ? ตอบว่าไม่ใช่-ไม่ใช่อย่างแน่นอน   เพราะคนมีเจตนาดีมีจุดมุ่งหมายดี   อาจใช้วิธีการที่ผิดก็ได้การกระทำของคนที่จะจัดว่าถูกต้องนั้นต้องมีเจตตาดี มีวิธีการถูกต้องด้วย กล่าวกันว่า เซนต์ คริสปิน ( St Crispin) เคยขโมยหนังจากคนรวยไปทำรองเท้าให้คนจน เราจะเรียนกว่าการกระทำนั้นว่ายุติธรรมหรือไม่ ? ความจริงเจตนาของท่านดีมาก   คือการช่วยเหลือคนจน แต่วิธีการที่ท่านทำเล่า ?   ท่านใช้วิธีการที่ไม่ถูกต้องตามศีลธรรม พ่อค้าคนหนึ่งต้องการร่ำรวยมีความตั้งใจหรือเจตนาที่จะเป็นคนรวย   จึงทำสินค้าปลอมขาย หรือเอาของปลอมผสม...